Günlük arşivler: 9 Kasım 2022

Linux Kullanıcı Komutları

id Komutu

Kullanıcının kimliğini ve üye olduğu grupları ayrıntılı bir şekilde sorgulamak istiyorsak id komutunu kullanmamız gerekmektedir;

Komutun Kullanımı;
id kullanıcı-adı

Örnek;
İd root

Bu örneğimizde sistemimizde yer alan root kullanıcısı ile ilgili kimlik sorgulama ve kullanıcının üye olduğu grupları öğrenme işlemini yapmış olduk.

w komutu

Linux işletim sistemlerinde sunucumuza bağlı olan kullanıcıları ve bu kullanıcıların ne işlemler yaptığını kontrol etmek istiyorsak w komutu kullanabiliriz. Sistem yöneticilerin güvenlik için gerekli kontrolleri yapması için kullanışlı olan komutlardan bir tanesidir.

Komutun Kullanımı;
w

Bu komutu uyguladığımızda sistemimizde bağlı olan kullanıcılar ve yaptıkları işlemler detaylı bir şekilde karşımıza gelecektir.

userdell komutu

Linux’ta sistemde yer alan bir kullanıcıyı silmek için userdell komutu kullanılmaktadır. Bu komut ile yetkimiz dahilinde istediğimiz kullanıcıyı silmemiz mümkündür.

Komutun Kullanımı;
userdell silinecek_kullanıcı

Örnek;
userdell Mehmet

Yukarıda yazdığım komut ile sistemimizde yer alan Mehmet isimli kullanıcı silmiş oldum. Bu işlemi uyguladıktan sonra Mehmet kullanıcısı sisteme giriş yapamayacaktır.

Not: Bu komutun geri dönüşü bulunmamaktadır. Boşta olan ve sisteme bağlantı yapmasını istemediğiniz kullanıcılar için bu komutu uygulayın.

su komutu
Sisteme bağlantı yaptığımız kullanıcıyı geçici süreyle değiştirmek istiyorsak su komutunu kullanabiliriz.

Komutun Kullanımı;
su kullanıcı_ismi

Örnek;
su onur

Yukarıdaki örnekte mevcut kullanıcı bağlantımızı sonlandırıp onur kullanıcısı ile sisteme bağlantı yapma adımını atmış olduk.

write komutu
Write komutu ile sistemimizde bulunan herhangi bir kullanıcıya mesaj göndermemiz mümkündür. Kullanıcılar arası mesajlaşma yapmak için veya kullanıcılara toplu mesaj göndermek için bu komutu kullanabiliriz.

Komutun Kullanımı;
write kullanıcı_adı

Örnek;
write onur

Yukarıdaki örnekte sistemimizde yer alan onur kullanıcısına mesaj göndermek istedik. Bu komutu uyguladıktan sonra mesajımızı yazmamız gerekmektedir.

Linux Kullanıcı Ekleme

Linux’ta sistemimize yeni bir kullanıcı eklemek istiyorsak adduser komutunu kullanmamız gerekmektedir. Bu komutu kullanarak sistemimize istediğimiz kadar kullanıcı oluşturmamız mümkündür.

Komutun Kullanımı;
adduser kullanıcı_ismi

Örnek;
adduser Mehmet

Yukarıdaki örnekte sistemimize Mehmet adında yeni bir kullanıcı eklemiş olduk. Bu şekilde eklediğimiz kullanıcıların şifresi olmamaktadır. Kullanıcının şifresini değiştirmek için veya yeni şifre tanımlamak için passwd komutu kullanılmaktadır.

Linux işletim sistemlerinde yeni eklenmiş bir kullanıcıya şifre tanımlamak için veya sistemde yer alan herhangi bir kullanıcının şifresini değiştirmek için passwd komutu kullanılmaktadır.

Komutun Kullanımı;
passwd kullanıcı_ismi

Örnek;
passwd Mehmet

Yukarıdaki örnekte mehmet adındaki kullanıcımıza yeni şifre tanımlamak istedik. Bu komutu uyguladıktan sonra bizden yeni şifrenin girilmesi istenecektir. Yeni şifreyi girip enter tuşuna bastıktan sonra şifrenin tekrar girilmesi istenecektir. Şifreyi tekrar yazıp enter tuşuna bastığımızda kullanıcımıza şifre tanımlanmış olacaktır. Bu şekilde yeni oluşturduğumuz kullanıcıya şifre tanımlamamız mümkündür. Daha önce sistemimizde yer alan bir kullanıcının şifresini de aynı şekilde değiştirebilmekteyiz.

Not: Şifre tanılaması yaparken ekranda hiçbir karakter yazmamaktadır. Bu durumda hata yaptığınızı düşünmeyin. Güvenlik için bu şekilde işlem yapılmaktadır.